همشهریآنلاین - مجید جباری:حکمهای جایگزین حبس که به احکام سبز معروف است، سالهاست به عنوان راهکاری برای کاهش جمعیت کیفری زندانها مطرح میشود، اما در خراسان جنوبی که یکی از استانهای پیشرو در این زمینه است، محکومان محیط زیستی به جای گذراندن دوران حبس، در اجرای طرحهای حفاظتی حیات وحش، عمومی و عمرانی مشارکت میکنند. به گفته معاون دادگستری خراسان جنوبی، محکومان مربوط به شکارغیرمجاز از سوی قضات استان به ساخت آبشخور برای یوز آسیایی در پناهگاههای حیات وحش استان و همچنین به مشارکت در تامین هزینه گازکشی مدارس محروم مرزی محکوم شدهاند.
ساخت ۱۰۰ آبشخور توسط شکارچیان
معاون فناوری اطلاعات و برنامهریزی اداره کل دادگستری خراسان جنوبی که از طراحان و برنامهریزان اجرای چنین احکامی در استان است، میگوید: فقط در دو سال گذشته بیش از ۱۰۰ آبشخور توسط محکومان شکار غیرمجاز در مناطق نایبندان طبس، زیرکوه و نهبندان ساخته شد تا شکارچیان غیرمجاز را مجازات و به حفاظت از حیاتوحش کمک کند.
عباس اسماعیلی در گفتوگو با همشهریآنلاین توضیح میدهد: طی سالهای اخیر تلاش شده است احکام جایگزین حبس در این استان از حالت پراکنده خارج شود و به سمت و سوی حل مسائل و مشکلات استان در حوزه محیطزیست و محرومیتزدایی مناطق محروم برود.
او با اشاره به روند اجرای این طرحها میافزاید: همه برنامهریزیها در این زمینه از سوی این معاونت صورت میگیرد و پس از طرح موضوعات با قضات، اگر پیشنهادها با قانون همخوانی داشته باشد، مورد استقبال و پذیرش قرار میگیرد.
شکارچیان در خانه یوز ایرانی
معاون اداره کل دادگستری خراسان جنوبی توضیح میدهد: یکی از مهمترین محورهای احکام جایگزین حبس، جرایم محیطزیستی به ویژه شکار غیرمجاز است؛ پروندههایی که در آن متخلفان به جای تحمل حبس به انجام اقداماتی در راستای حفاظت از طبیعت محکوم میشوند.
عباس اسماعیلی با بیان اینکه یکی از نمونههای شاخص این طرح در پناهگاه حیات وحش نایبندان طبس که یکی از زیستگاههای مهم یوز آسیایی در ایران به شمار میرود به اجرا درآمده است، میگوید: در برخی از نقاط این پناهگاه حیاتوحش، کمبود آبشخور، حیاتوحش را برای تامین آب به سمت زیستگاههای انسانی یا حاشیه جادهها حرکت میدهد که این موضوع علاوه بر اینکه خطر تصادف را افزایش میدهد، حیات یوز ایرانی که روی لبه انقراض قرار دارد را هم تهدید میکند.
او با بیان اینکه دادگستری استان با همکاری اداره کل محیط زیست خراسان جنوبی، صدور احکام جایگزین حبس را به سمت تامین و ساخت آبشخورهای حیات وحش هدایت کرد، میافزاید: بیش از ۱۰۰ حکم جایگزین حبس برای متخلفان شکار غیرمجاز صادر شد تا به جای حبس، در ساخت آبشخورهای حیات وحش مشارکت کنند.
گازکشی ۳۲ مدرسه
به گفته معاون اداره کل دادگستری خراسان جنوبی، این طرح ابتدا در منطقه نایبندان طبس آغاز شد و سپس به مناطق دیگری از جمله زیرکوه و نهبندان نیز گسترش پیدا کرد؛ سازمان حفاظت محیط زیست کشور نیز از این اقدام استقبال کرده است و آن را الگویی قابل توسعه برای دیگر استانها میداند.
عباس اسماعیلی با اشاره به تاکید رئیس قوه قضاییه بر هدفمند بودن احکام جایگزین حبس میگوید: توصیه شده است این احکام پراکنده نباشد و تا حد امکان بتواند مشکلی از یک منطقه را حل کند. ما هم تلاش کردیم با توجه به شرایط استان این احکام را به سمت رفع نیازهای واقعی استان هدایت کنیم و خوشحالیم که قضات هم از این موضوع استقبال کردهاند.
او یکی دیگر از نتایج این رویکرد را گازرسانی به مدارس مناطق محروم عنوان میکند و میگوید: سال گذشته با استفاده از ظرفیت احکام جایگزین حبس، گازکشی ۳۲ مدرسه در مناطق مرزی و دورافتاده استان انجام شد. آموزش و پرورش هم اعلام کرد که اگر این احکام نبود، تامین هزینه گازکشی این مدارس از توان مالی آنها خارج بود.
احکام سبز بیشتر در راه است
معاون اداره کل دادگستری خراسان جنوبی با بیان اینکه گستردگی جغرافیایی خراسان جنوبی و فاصله زیاد مناطق مختلف استان، اجرای پروژههای عمرانی و خدماتی را دشوار کرده است، میگوید: همین موضوع موجب شده است دادگستری استان تلاش کند از ظرفیت احکام جایگزین حبس برای حل بخشی از این مشکلات استفاده کند.
عباس اسماعیلی همچنین درباره واکنش متهمان به این نوع مجازاتها توضیح میدهد: معمولا استقبال خوبی صورت میگیرد و افراد همکاری میکنند. در بسیاری موارد نیز این احکام با اثرگذاری بالا از تکرار تخلف جلوگیری کرده است.
او از برنامهریزی برای اجرای طرحهای جدید در آینده خبر میدهد و میگوید: یکی از دغدغههای استان، ورود شترها به جادهها و وقوع تصادفات در شرق و غرب خراسان جنوبی است. قرار است به زودی در پروندههای مرتبط با سایر جرایم محیط زیستی و منابع طبیعی مانند تخریب زیستگاهها و عرصهها و قطع درختان و پوششهای گیاهی نیز احکام جایگزین حبس به سمت اجرای طرحهای محافظتی در زمینه منابع طبیعی و محیط زیست حرکت کنیم.
اسماعیلی با تاکید بر اینکه بخش مهمی از موفقیت این طرح ها به همراهی قضات بازمیگردد، میگوید: در زمینه همکاری قضات تاکنون مشکلی نداشتیم و هر جا طرح ها با قانون مطابقت داشته، همراهی لازم انجام شده است.
نظر شما